“Issittoq akimorlugu suleqatigiinneq” oqallinnermi oqariartuut pingaarnerpaavoq
Issittormiunit sinniisut Nuummi katersuupput innuttaasut upalungaarsimanerannut, ujaasinermut annaassiniarnerlu (SAR) aamma Issittumi suleqatigiinnerup ataqatigiissaarinerullu pingaaruteqassusiannut tunngasunik oqallinnernut marlunnut peqataajartorlutik. Aaqqissuussinermi Nunat Avannarliit Killiit Ulluat aamma Nunat Avannarliit Issittumut tapiisarfiata ukiunik 30-nngortorsiorneranik nalliuttorsiornermut atatillugu ingerlanneqarpoq.
Oqallinnermi peqataasussat:
Lars Borris Pedersen – Qamutit SAR, Nuummi teamlederi
Iddimanngiiu Bianco – Kalaallit Nunaanni Upalungaarsimanermut Naalakkersuisoq
Major general Søren Andersen – Joint Arctic Commandimi
Calvin Pedersen – Canadami Ranger, Manager of SAR Nunavut with Nunavut Emergency Management
Ingibjörg Lilja Ómarsdóttir – Ajunaarnersuaqarnerani iluarsartuussinermut aamma ilinniartitaanermut ataqatigiissaarisoq, Island
Patti Bruns – Arctic Mayors Councilimi siulittaasoq
Unnuk NAPA-p pisortaanit, Susanne Andreasenimit aallarnerneqarpoq, oqallinnerillu Patrick Muller Abrahamsenimit, Air Greenlandimi helikopterimit annaassiniartartumit aamma upalungaarsimanermut siunnersortimit aqunneqarput.
Apeqqutit pingaarnerit tassaapput najukkani inuttaasuni upalungaarsimaneq qanoq isumaqarnersoq, aamma Issittumi inuiaqatigiinni siunissami unammilligassat qanoq piareersimaffigineqartiginersut.
Najukkani ilisimasat pingaaruteqarput
Calvin Pedersen, SAR Nunavutimi rangeritut kinguaariit sisamaanni rangeriusoq, Canadami Issittumi misilittakkat pillugit oqaluttuarpoq. Taassuma erseqqissarpaa, ujaasinermik annaassiniarnermillu suliaqarneq, inuiaqatigiinni minnerusuni innuttaasut ataatsimooqatigiittarnerannik nukittuunik suleqateqartarneq qanoq pingaaruteqartiginersoq.
“Kajumissutsimik suliaqartutut amerlanertigut inuit tammaaneqartut pillugit sianerlutik nalunaarutiginnittartut inuit tamatigut kikkuunersut naluneq ajorpagut imaluunniit maqaasineqartut kikkuunersut naluneq ajorlugit,” ilaatigut taama oqarpoq.
Taanna nassuiaavoq, SAR-imik kajumissutsimik suliaqarsinnaasut pissarsiariniarnerat qaqutiguinnaq ajornartorsiutaasartoq, najukkani inuiaqatigiinni imminnut ikiornissaq pissusissamisooreermat. Peqatigisaanillu kajumissutsimik suliaqartut sumiiffimmi nunap pissusianik pissutsinillu annertuumik ilisimasaqarput, tamannalu annaassiniarnermi pingaaruteqarluinnarpoq. Taamatut isumaqarneq aamma ilaatigut Qamutit SAR-imiit Lars Borris Pedersenimittaperserneqarpoq. Taassuma immikkut erseqqissarpaa najukkami ilisimasanut tatiginninneq pingaaruteqarluinnartuusoq.
“Najukkami ilisimasat tatigineqarnerusariaqarput, tassami najukkami upalungaarsimanermut suliaqartut amerlanertigut ilisimavaat nunami qanoq sukkanerpaamik sunniuteqarluartumillu sulisoqarsinnaanersoq.”
Issittoq akimorlugu suleqatigiinnerup nukittorsarneqarnissaanut pisariaqartitsineq
Suleqatigiinnerup annertusarneqarnissaa ataqatigiissaarinerullu nukittorsarneqarnissaa oqallinnermi sammisat ingerlaavartumik uteqqiattumik saqqummiunneqartut ilagaat. Tamanna aamma Nunat Avannarliit Issittumut tapiisarfiata ukiunik 30-nngortorsiorneranik nalliuttorsiornermi pingaarnerpaatut sammisaavoq, taassuma 1996-imiilli Issittumi nunat immikkoortuisa akornani suleqatigiinnerup nukittorsarneqarnissaa sulissutigisimavaa.
Oqallinnermi peqataasut isumaqatigiipput unammilligassat aningaasaqarnermut kisimik tunngassuteqanngitsuusut, aammali ataqatigiissaarinerup nukittuup pingaaruteqassusia peqataasut arlallit erseqqissarpaat.
Ingibjörg Omarsdottírip erseqqissarpaa ataqatigiissaarineq pitsaasoq annikippallaamik sammineqartartoq, ajornartorsiutit pinnginneranni pitsaaliuisarnera pissutigalugu:
“Ataqatigiissaarineq pingaaruteqarluinnarpoq, kisianni ataqatigiissaarineq pitsaasoq amerlanertigut takussaaneq ajorpoq. Ajunngitsumik ingerlanneqaruni malugineqarneq ajorpoq, kisianni kingunerisinnaasai ajoqusernerillu annikinnerujussuanngortarlutik,” oqarpoq. Aamma kajumissutsimik suliniuteqartarnermut aamma innuttaasut upalungaarsimanerannut tunngatillugu nunami tamarmi ataqatigiissaarinermik suliniuteqarsinnaaneq eqqartorneqarpoq. Tamanna Kalaallit Nunaanni ullumikkut piunngilaq. Issittumi Sakkutooqarfimmi generalmajor Søren Andersenip erseqqissarpaa Kalaallit Nunaanni nunami tamarmi ataqatigiissaarinerup nukittorsarneqarnissaanut suliniut sunaassagaluarpalluunniit nunap nammineerluni oqartussaasuinit aallartinneqartariaqartoq, kisianni Issittumi Sakkutooqarfik pisinnaasanik ilisimasanillu sulinermut ikiuussinnaasoq.
Ilisimasanik avitseqatigiinneq upalungaarsimanermik nukittorsaataavoq
Arctic Mayors Forumimeersoq Patti Bruns Issittumi nunap immikkoortuisa akornanni ilisimasanik avitseqatigiinnerup naleqassusianik erseqqissaavoq. Ataatsimoortarfinnik arlalinnik ilisimasat misilittakkallu assigiinngitsut katersuuffigisinnaasaat pisariaqartinneqartut oqaatigaa. Taamaalilluni najukkani isiginnittaatsinik ilanngussinissamut, kiisalu inuusuttut innuttaasut upalungaarsimanerannut aamma
ujaasinermut annaassiniarnermullu (SAR) peqataarusussuseqalernissaannut periarfissiissaaq, nammineq paasinnittaatsitik aallaavigalugit.
“Innuttaasut upalungaarsimanerannut inuit peqataalersarput tusaaneqarlutik misigigaangamik, aamma oqaloqatigiinnermi piviusumik peqataatinneqaraangamik.”
Oqallinnermi ersarilluinnarpoq najukkani inuiaqatigiit nukittuut, najukkani ilisimasat aamma Issittoq akimorlugu suleqatigiinnerulerneq, siunissami upalungaarsimanermik, ujaasinermik annaassiniarnermillu piginnaasatigut nukittorsaanermi pingaaruteqarluinnartuusut.
Oqaloqatigiinneq taanna Islandimi Arctic Circle Assembly-mi 9. oktober nanginneqassaaq, oqallinnermi peqataasut ilaat taarsilaarlugit.
Nutaarsiassat takunngitsoorpigit?
Nunani Avannarlerni suleqatigiinneq ataatsimoorlunilu ineriartortitsineq siumut aqqutaavoq
Nunani Avannarlerni Ministerit Siunnersuisoqatigiviisa Issittumi ineriartorneq, siuariartorneq aamma pigissaarneq suli ukkataraat. Immikkut tapiisarfikkut Nunat Avannarliit Issittumut Tapiisarfiat (NAP Nunani Avannarlerni Ministerit Siunnersuisoqatigiviisa Issittumi Kalaallillu Nunaanni suliniutit ukiuni 30-ni aningaasaliiffigisarsimavai. Tapiisarfimmut qinnuteqarnissamut killiuvoq ulloq 15. februar. Nunat Avannarliit Issittumut Tapiisarfiat (NAP), Nunani Avannarlerni Piorsarsimassutsikkut Attaveqaat/NAPA-mit ingerlanneqartoq,
Inuusuttut arfinillit Arctic Winter Games 2026-mi kulturikkut aallartitassatut toqqarneqarput
Arctic Winter Games 2026-mi kulturikkut aallartitat toqqarneqarput. Inuusuttut arfinillit uku Arctic Winter Gamesimi kulturikkut sammisassami nunarput sinnerlugu takutitsissapput: Nikku, Ayla, Simmujooq, Zoe, Uilu aamma Smilla. Oktobarip ingerlanerani toqqagaasut Nuummi katersuupput, siullermeerlutillu imminnut naapillutik ilitsersuisorlu Varna Marianne Nielsen naapillugu. Inuusuttut Varnalu 2026-mi februaarip tungaanut ataavartumik attaveqarumaarput,
Inatsisit demoktratilu pillugit atuagaq atuartitsissut
Nuummi Eqqumiitsulianik Saqqummersitsivik aamma eqqumiitsuliortoq Stine Marie Jacobsen Law Shifters pillugu atuakkamik saqqummersitsisimapput. Law Shifters tassaavoq eqqumiitsuliornermi suliaq meeqqanut inuusuttunullu sammisoq, eqqumiitsuliortumit Stine Marie Jacobsenimit pilersinneqarsimasoq. Law Shifters 2019-imi Nuummi Eqqumiitsulianik Saqqummersitsivimmiissimavoq. Ukiuni kingullerni arfinilinni nunani arlalinni ingerlaarsimavoq. Law Shiftersip innuttaasut inuusuttunik inatsisit demokratilu
Issittumi Suleqatigiinnermut Tapiissuteqartarfik agguaassivoq: Kalaallit Nunaanni piujuartitsinermik suliniutit tapiiffigineqarput
Nunat avannarliit Ministeriisa Siunnersuisoqatigiivisa Issittumi Suleqatigiinnermut Tapiissuteqartarfiat, nunat avannarliit Issittumi nunallu allat iluaqutissaannut suleqatigiinnermik siuarsaanissamik siunertalik, suliniutinut pissanganartunut arlalinnut aningaasaliissuteqarsimavoq, ilaatigut Siu-Tsiu-mut aamma MIO-mut. Nunat Avannarliit Ministeriisa Siunnersuisoqatigiivisa Issittumi Suleqatigiinnermut Tapiissuteqartarfiat, NAPA-mit – Nunat Avannarlerni Piorsarsimassutsikku Attaveqaatimit aamma Ilisimatusarfimmit aqunneqartoq, ukioq manna suliniutinut 22-nut aningaasaliissuteqarpoq.