Nunat Avannarlermiut nipilersortartui inuusuttut
GFD Collective, 2021 naalersoq nipilersortartut Kalaallit Nunaanniit, Savalimmiuniit Qalllunaat nunaaneersullu isumasioqatigiillutik nipilersorlutillu tusarnaartitsipput. Peqatigiillutik nipilersornermikkut nunat avannarlermioqatigiit immikkuutitaarlutik kulturiat, kinaassusiat oqaasiilu malugineqaqqullugillu soqutigineqalersinniarpaat.
GFD Collective tassaapput rappertartut erinarsortartut taalliortartut nipilersukkanillu immiussisartut Kalaallit Nunaanneersut, Savalimmiuneersut Qallunaat Nunaanneersullu. Arnat taakkuninnga suleqatigiinnik pilersitsisut tassaapput erinarsortartut nipilersukkanillu immiussisartoq Vibeke Falden, suliniummillu suleqataalluni aqutitsisuusoq isiginnaartitsinermik kulturilerinermi suliniutinut aqutsinermi nipilersortussallu inniminnertarnerinut pilersaarutillu ingerlanneqartut naammassineqarnissaanut aqutsisutut tunuliaqutaqartoq Sanne Wiwe. 2019-imi nipilersortartunik peqatigiillutik pilersitsipput normullu 10-t immiullugit. Tamatuma kingorna nipilersortartut katerisimaarlutik nipilersuusiortalerput, workshoppertarlutik tusarnaartitsillutillu angalaartalerlutik, tamakku tamaasa ataatsikkut ingerlallugit!
Siuariaateqartarlutillu kinguariaateqartarput
Piffissami kingullermi Kalaallit Nunaata iluani aaqqissuussiniarnerit ajornaatsuinnaasimanngillat. Tamanna aamma GFD Collectivemut atuussimavoq.
– Pilersaarutaasut ingerlanneqanngitsoortarnerinut corona pissutaasimavoq. 2020-mi 100.000 koruuninik NAPA-miit aningaasaliiffigineqarpugut Kalaallit Nunaanni tusarnaartitseqattaarsinnaaniassagatta tamatumalu kingorna 2021-mi Savalimmiunut kingusinnerusukkullu Qallunaat Nunaannut tusarnaartitsiartortussaagaluarpugut. Taamaallaalli Sisimiunut Ilulissanullu angalavugut Nuuliarnissaraluarpullu killilersuinerit pissutigalugit piviusunngunngitsoorluni. Anguniagarpulli anguarput! Allatigut periarfissarsiornitsigut anguniagarput anguarput, taama oqarpoq suliniutinut aqutsisoq Sanne Grothe Wiwe.
Nuannisarneq ilikkagaqarnerlu
Nipilersortartoqatigiit 2021-mi 10. november naapeqqipput 20. novemberimilu aallaqqillutik. Ullut taakku sioqqullugit Sisimiuni ulluni marlunni Ilulissanilu ulluni pingasuni workshoppertoqarpoq illoqarfinnilu tusarnaartitsisoqarluni. Workshoppini meeqqat inuusuttullu 25-t peqataapput.
Tusarnaartitsinerit Arctic Sounds – Music Festivalimit aaqqissuuneqarput taakkuuppullu aamma suliniummut tapersersuisut. Ulluni taakkunani sulerisoqarsimanersoq uunga quppernermut iserlutit takusinnaavat GFD Collectivip Facebookia.
Workshoppit inuusuttunit 15-20-nik ukiulinnit peqataaffigineqarsimapput, peqataasut namminneq erinniaminnik taalliaminnillu allallutillu immiussinissaminnut periarfissinneqarsimallutik. Workshoppertut sulinerminni, nipilersuusiornermi allaqqaarnermiit immiussinermut suleriaatsip qanoq ingerlasarneranik ilisimasalimmik ilitsersuisoqarput.
Worksoppernit suliat naammssineqartut uani tusarnaarsinnaavatit Sisimiuniit aammalu Ilulissaniit. Uanilu GFD Collectivep nammineq suliai tusarnaarsinnaavatit GFD Collectivip nammineq suliaavi.
– Workshoppit ingerlappagut inuusuttut uagut namminneq suleriaatsigut misilerarniassammatigit, taamalu siunissami nipilersornerup silarsuaani suliaqalissagaluarunik misileereersimaniassammata. Sapinngisarpullu tamaat inuusuttut suleqatigilereersimasavut attaveqarfigiuaannarniarpagut. Tamanna inuit attaveqatigiittarfiisigut ingerlattarparput, taamaalilluta GFD Collectivep suliaannut malinnaatittuarniartarlutigit, oqarpoq Sanne.
GFD Collectivep assiliisoq Malene Porup ikiortigalugu Kalaallit Nunaanni suliaqarnertik immiuttuarsimavaat. Malenep Kalaallit Nunaanni assilisat katitersorsimavai piviusulersaarusiaralugillu. Piviusulersaarusiaq kollektivemi isumasioqatigiinneersunit apersuinernik imaqarput. Pivisusulersaarusiaq uani takusinnaavat. (Kingusinnerusukkut ikkukkumaarpoq).
Tamatuma saniatigut GFD Collective Facebook aammalu Instagram aqqutigalugu malinnaaffigisinnaavatit.
- Kalaallit Nunaat, Kinaassuseq, Meeqqat inuusuttullu, Nunat Avannarliit, Suliniutit tapiiffigineqarsimasut
- Foto af Nuka Kristiansen
GFD Collectivemut ilaasortat:
Sanne Grothe Wiwe – GFD Collectivemik Vibeke peqatigalugu pilersitsisoq (Qallunaat Nunaannersoq).
Eqqumiitsuliortoq Kalaallit Nunaanneersoq: Zika, Jens Kleist aamma Hans-Ole Amossen.
Eqqumiitsuliortoq Qallunaat Nunaanneersoq: Vibeke Falden, Banditte aamma Fjer.
Eqqumiitsuliortoq Savalimmiuneersoq: Jasmin, Silvurdrongur, Harald Fonsdal Johannesen aamma Karl Andrias Stórá.
Nutaarsiassat takunngitsoorpigit?
ALLATTA! 4.0-mut ersinartulersaarlutit oqaluttuat oqaluttuariuk
Allalluni unammitsitsineq Allatta! maanna ukiami aallartilerpoq, unammisitsinermi inuusuttut atuakkiornermut ilippanaatiminnik sammisaqarsinnaapput. Tassani oqaluttuat ersinartulersaarutit sammineqassapput. NAPA, Nunani Avannarlerni Piorsarsimassutsikkut Attaveqaatip Kalaallit Atuakkiortut peqatigalugit allannermik unammisitsinermik ”Allatta!-“mik, qallunaatut ”Lad os skrive!” isumaqartumik unammisitsissapput. Unammisitsinermi inuusuttut 15-25-t akornanni ukiullit peqataasinnaapput. Kalaallisut, qallunaatut tuluttulluunniit allattoqarsinnaavoq. Allatta!-mut qulequtaq pingaarneq
Kalaallit Nunaat-Nunat Avannarliit pillugu isumaqatigiissutip ukiunik 40-nngortorsiornera nalliuttorsiutigineqarpoq
Ullumikkut ukiut 40-t qaangiupput Namminersornerullutik Oqartussat aamma Nunani Avannarlerni Ministerit Siunnersuisoqatigiivisa isumaqatigiissutigimmassuk nunatsinni Kalaallit Nunaat-Nunat Avannarliit pillugu allaffimmik pilersitsisoqassasoq. 1985-imi 11. december taamanikkut Nunani Avannarlerni Ministerit Siunnersuisoqatigiivini siulittaasuusimasoq Bertel Haarder aamma Kulturimut, Ilageeqarnermut Ilinniartitaanermullu Naalakkersuisuusimasoq Stephen Heilmann NAPA-mik pilersitsinissamik isumaqatigiissummik atsiorput. Isumaqatigiissut 1986-imi januaarip aallaqqaataani
Pisimasunik oqaluttuarneq (Storytelling)
Nunani Avannarlerni Pinngortitaq pillugu Oqaluttuat (Nordiske Naturfortællinger – Nordic Nature Narratives) Nunani Avannarlerni kinguaariit kulturillu akornanni inuit namminneq oqaluttuaannik pinngortitarlu pillugu isiginneriaasiannik sammisaqarpoq. Kalaallit Nunaanni, Norgep Avannaani Danmarkimilu 2021-miit 2022-mut ingerlanneqassaaq. Pinngortitap inuunitsinnut sunniutai aamma piujuartitsilluni ineriartuineq ilinniarfigineqarneranni suliniut aqqutigalugu Naalagaaffiit Peqatigiit nunarsuaq tamakkerlugu anguniagassatut
Nunani Avannarlerni eqqumiitsuliornermi ”De-arctification”
Nunani Avannarlerni eqqumiitsuliornikkut suliniut Laplandimi eqqumiitsuliornermik kattuffiup ukiuni 30-nngortorsiorlutik nalliuttorsiorneranut atatillugu ingerlanneqalersoq.Suliniut Nunani Avannarlerni eqqumiitsuliornermi “De-arcticfiation”-imik qulequtalik Galleria Lainaamo, Rovaniemi, Finlandimi ulluni 11.-13. august 2021 ingerlassaaq. Workshoppeqassaaq, artists talks atorlugit oqaloqatigiittoqassalluni, oqaluttuartulerluni saqqummersitsisoqassalluni ammasumillu oqallittoqassalluni. Suliniut Laplandimi Finlandimi eqqumiitsuliortut kattuffiata Lain taiteilijaseurap aaqqissuutaraa. Suliniutip siunertaraa